The Spreading of Disorder
30 november 2008
Met zes experimenten laten de onderzoekers van de Rijksuniversiteit Groningen het negatieve effect van signalen van normovertredend gedrag (zoals vernieling en graffiti) zien.
De onderzoekers tonen aan dat de mate waarin normen en regels van invloed zijn op gedrag, varieren per omgeving. Dat past in de sociologische 'Goal framing theory', die voorspelt dat mensen veel minder geneigd zich aan normen en regels te houden als de omgeving laat zien dat anderen een norm of regel overtreden.
In een eerste experiment werd een situatie waarin een muur in een steeg met graffiti beschilderd was, vergeleken met de situatie waarin de muur netjes schoon was. In beide gevallen hing er een graffiti-verbodsbord op de muur. Aan het stuur van fietsen die in de steeg gestald stonden, werden op een middag een reclamefoldertje gehangen. In de situatie van de met graffiti bespoten muur gooit 69 procent van fietsers de folder op de grond, bij een schone muur is dat slechts 33 procent.
Dat het negatieve effect van een dergelijke omgeving zelfs aan kan zetten tot ernstiger vergrijpen zoals stelen, bleek uit een experiment waarin een envelop half uit een brievenbus hangt. Door een venster is duidelijk te zien dat er een briefje van vijf euro in zit. Bij graffiti op en rond de brievenbus steekt 27 procent van de voorbijgangers het geld in eigen zak, zonder graffiti doet slechts 13 procent dat.
Het onderzoek is een duidelijk boodschap voor beleidsmakers, stellen de onderzoekers: ruim straten op, haal graffiti weg, en zorg dat een omgeving laat zien dat normen en regels worden nageleefd.
Auteurs
K. Keizer, S. Lindenberg en L. Steg in Science Magazine
