Zonder diploma - Aanleiding, Kansen en Toekomstintenties
28 februari 2008
Het rapport Zonder diploma biedt inzicht in de redenen waarom jongeren de school voortijdig verlaten, hoe het hen verder vergaat, hoe ze denken over een eventuele terugkeer in het onderwijs en wat hen daarin belemmert.
Probleemstelling
Jaarlijks verlaten tienduizenden jongeren zonder diploma hun opleiding. Het voortijdig stoppen met een opleiding wordt algemeen als één van de grootste problemen in Nederland beschouwd, en gaat gepaard met zowel (hoge) private, als ook maatschappelijke kosten. Jongeren die massaal voortijdig stoppen met hun schoolcarrière kunnen op macroniveau ernstige problemen veroorzaken. Het gevaar bestaat namelijk dat deze jongeren in een sociaal isolement terechtkomen en zich van de maatschappij buitengesloten voelen met alle consequenties van dien.
Onderzoek
Centraal in dit onderzoek staat welke oorzaken en redenen jongeren ertoe brengen om te stoppen met de opleiding, en welke instrumenten er zijn om het doel (de jaarlijkse nieuwe uitval tussen 2002 en 2012 met 50 procent terug te dringen) te bereiken.
Het rapport presenteert de resultaten van het onderzoek dat eind 2007/begin 2008 heeft plaatsgevonden onder jongeren die een opleiding zonder diploma hebben verlaten. In totaal zijn 5.700 ongediplomeerde jongeren van het schooljaar 2005/2006 benaderd. De totale respons bedroeg 28 procent. De resultaten hebben daarbij betrekking op jongeren die een opleiding in het VMBO, het MBO, het HAVO of het VWO volgden en deze zonder diploma hebben verlaten.
Conclusies
De grootste groep voortijdige schoolverlaters komt uit het middelbaar beroepsonderwijs. Van de voortijdige schoolverlaters, die afkomstig zijn uit het voortgezet onderwijs, komt uit het derde of het vierde leerjaar van het VMBO, met name de basisberoepsgerichte leerweg.Voortijdig schoolverlaten kent verder zowel een duidelijke geslachts- als ook een etniciteitscomponent. Zo stoppen jongens relatief vaker voortijdig met een opleiding dan meisjes en geldt hetzelfde voor allochtone jongeren in vergelijking met autochtone jongeren.Veel jongeren die een opleiding voortijdig afbreken hadden vaak al eerder problemen in het onderwijs.
Naast het bespreken van bovenstaande achtergrondkenmerken van de ongediplomeerde schoolverlaters gaat het onderzoek in op de vraag waarom jongeren voortijdig met een opleiding stoppen, wat jongeren gaan doen nadat ze met de opleiding zijn gestopt, wat de kansen op de arbeidsmarkt zijn en hebben ze spijt van het voortijdige schoolverlaten en de intentie om terug te keren in het onderwijs.
